{"id":1626,"date":"2021-06-26T10:13:44","date_gmt":"2021-06-26T10:13:44","guid":{"rendered":"http:\/\/smakipolski.pl\/?p=1626"},"modified":"2022-09-17T10:34:49","modified_gmt":"2022-09-17T10:34:49","slug":"sladami-galindow-nidzica-i-olsztynek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=1626","title":{"rendered":"\u015aladami Galind\u00f3w \u2013 Nidzica i Olsztynek"},"content":{"rendered":"\n

Galindia<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Galindia to \u015bredniowieczna kraina rozpo\u015bcieraj\u0105ca si\u0119 pomi\u0119dzy Mazowszem a Barcj\u0105, od \u0141yny do Wielkich Jezior Mazurskich. Pokrywa\u0142a j\u0105 olbrzymia, praktycznie bezludna Wielka Puszcza, zwana Wildnis lub Puszcz\u0105 Galindzk\u0105. Zamieszkuj\u0105cy j\u0105 Galindowie prowadzili ci\u0105g\u0142e walki z Mazowszanami, co doprowadzi\u0142o do takiego wyludnienia, \u017ce w czasie podboju krzy\u017cackiego Galindia by\u0142a prawie bezludna. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Tajemniczy kamienny pos\u0105gi tzw. baba pruska (ze zbior\u00f3w Muzeum w Lidzbarku Warmi\u0144skim)<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Akcje kolonizacyjn\u0105 zacz\u0119li Krzy\u017cacy w 1335 r. od za\u0142o\u017cenia zameczku Bart\u0105\u017cek nad \u0141yn\u0105. Zamek po powstaniu Olsztyna (9 km na p\u00f3\u0142noc) popad\u0142 w zapomnienie. W 1346 r. zachodnio-p\u00f3\u0142nocna cz\u0119\u015b\u0107 Galindii przypad\u0142a Warmii (biskupom warmi\u0144skim). Pozosta\u0142e nieatrakcyjne tereny pokryte nieprzebyt\u0105 puszcz\u0105 Wildnis do\u0142\u0105czono do krzy\u017cackiej komturii elbl\u0105skiej i ostr\u00f3dzkiej. W XIX w. tereny Galindii zamieszka\u0142e przez polskoj\u0119zycznych potomk\u00f3w mazowszan zacz\u0119to nazywa\u0107 Mazurami.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Plemiona pruskie<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Nidzica – Nibork<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nazwa miasta pochodzi od nazwy Nida (niem. Neide), jak na tym odcinku nazywa si\u0119 rzek\u0119 Wkr\u0119, nad kt\u00f3r\u0105 za\u0142o\u017cono miasto. W X wieku okolice p\u00f3\u017aniejszego miasta zamieszkiwa\u0142a ludno\u015b\u0107 s\u0142owia\u0144ska. W Nidzicy Krzy\u017cacy za\u0142o\u017cyli zamek w II po\u0142. XIV w. Miasto otoczono murem z bramami basztami. W obr\u0119bie mur\u00f3w miejskich sta\u0142y dwa du\u017ce obiekty pe\u0142ni\u0105ce funkcj\u0119 obronn\u0105: ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Wojciecha i klasztorek. Po bitwie pod Grunwaldem, kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o nada\u0142 Nidzic\u0119 ksi\u0119ciu mazowieckiemu. Poniewa\u017c kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o zaprzepa\u015bci\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 ca\u0142kowitego rozgromienia Krzy\u017cak\u00f3w, to na skutek zawartego I pokoju toru\u0144skiego Nidzica zosta\u0142a zwr\u00f3cona Krzy\u017cakom. Z kolei w 1466 r., w wyniku II pokoju toru\u0144skiego Nidzica zosta\u0142a lennem Kr\u00f3lestwa Polskiego, pozostaj\u0105c jednak we w\u0142adaniu krzy\u017cackim, przez co polska za\u0142oga musia\u0142a w 1466 r. opu\u015bci\u0107 miasto. Po sekularyzacji Prus i utworzeniu Prus Ksi\u0105\u017c\u0119cych, w Nidzicy obydwa ko\u015bcio\u0142y przej\u0119li luteranie, na zamku za\u015b miejsce Krzy\u017cak\u00f3w zaj\u0105\u0142 starosta ksi\u0105\u017c\u0119cy, kt\u00f3rym by\u0142 Piotr Kobierzycki. W 1945 r. wojska radzieckie zbombardowa\u0142y zamek, kt\u00f3ry odbudowano dopiero w latach 1961\u20131965.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Brama w przedzamczu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Pot\u0119\u017cny zamek wysoki, wie\u017ca bramna<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Brama wjazdowa<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Dziedziniec<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Dziedziniec zamkowy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Dziedziniec zamkowy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 Niepokalanego Pocz\u0119cia NMP i \u015bw. Wojciecha – dawny katolicki i p\u00f3\u017aniej ewangelicki<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Gotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 z XIV w. by\u0142 wielokrotnie przebudowywany uzyskuj\u0105c wygl\u0105d neorenesansowy. Budowniczymi i u\u017cytkownikami pierwszego ko\u015bcio\u0142a byli wierni wyznania katolickiego, po 1525 roku korzystali z niej wyznawcy protestantyzmu, a po 1945 roku ponownie nale\u017cy do katolik\u00f3w. \u015awiadectwem ewangelickiej historii s\u0105 zachowane empory (balkony).<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 Niepokalanego Pocz\u0119cia NMP by \u0141ukasz Niemiec, praca w\u0142asna,: CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a Niepokalanego Pocz\u0119cia NMP by \u0141ukasz Niemiec, praca w\u0142asna,: CC BY-SA 3.0 <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W XIX w. miasto szybko si\u0119 rozwija\u0142o, zbudowano lini\u0119 kolejow\u0105 do Olsztyna. W\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w dominowali Polacy (77%), czyli Mazurzy. Nowy ratusz wybudowano w 1842 r. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ratusz by S\u0142awomir Milejski – Praca w\u0142asna, CC BY 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 ewangelicko-augsburski \u015bw. Krzy\u017ca \u2013 d. katolicki<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Po sekularyzacji Prus, przyj\u0119to jako urz\u0119dow\u0105 religi\u0119 luteranizm. Dwa istniej\u0105ce ko\u015bcio\u0142y katolickie przekonwertowano na lutera\u0144skie. W zwi\u0105zku z rozwojem miasta i nap\u0142ywem katolickich osadnik\u00f3w z Niemiec, podj\u0119to decyzj\u0119 o budowie ko\u015bcio\u0142a pw. Niepokalanego Pocz\u0119cia naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny (1860 r.). W 1948 r. dokonano zamiany ko\u015bcio\u0142\u00f3w \u2013 Mazurzy wyznania ewangelickiego otrzymali niewielk\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 katolick\u0105, a nap\u0142ywowi katolicy otrzymali wi\u0119kszy ko\u015bci\u00f3\u0142 lutera\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 ewangelicko-augsburski by: \u0141ukasz Niemiec, praca w\u0142asna,: CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Tatarski Kamie\u0144<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niedaleko Nidzicy, na terenie wsi Tatary znajduje si\u0119 g\u0142az narzutowy Tatarski Kamie\u0144, maj\u0105cy 6,5 m d\u0142ugo\u015bci, 4 m szeroko\u015bci i 2,1 m wysoko\u015bci w cz\u0119\u015bci nadziemnej. Jest on pomnikiem przyrody nieo\u017cywionej.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Tatarski Kamie\u0144 by: \u0141ukasz Niemiec, praca w\u0142asna,: CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Olsztynek<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niemiecka nazwa zamku, a p\u00f3\u017aniej miasta, pochodzi od jego za\u0142o\u017cyciela, komtura ostr\u00f3dzkiego Hohensteina. Krzy\u017cacy w XIV w. zbudowali zamek, a miasto zosta\u0142o obwiedzione murami miejskimi o wysoko\u015bci ok. 10 m, w kt\u00f3rych znajdowa\u0142y si\u0119 dwie bramy – Wysoka zw. Niemieck\u0105 i Nidzicka zw. Polsk\u0105. W 1764 urodzi\u0142 si\u0119 tutaj Krzysztof Celestyn Mrongowiusz, wybitny filolog i badacz polsko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek krzy\u017cacki w Olsztynku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Olsztynek, zamek, by A. Mackiewicz, NID. CC BY-SA-NC<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Pana Jezusa<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pierwszy ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki zbudowany w XIV w. przej\u0119li w okresie reformacji protestanci. Nieliczni katolicy z Olsztynka i okolic ucz\u0119szczali przez d\u0142ugie lata na nabo\u017ce\u0144stwa do Gry\u017ali le\u017c\u0105cych na terenie katolickiej Warmii. Dopiero w 1888 r. zbudowano neogotyck\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 katolick\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 NSPJ by. Rimantas Lazdynas. \u0179r\u00f3d\u0142o: Wikimedia Commons<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 ewangelicki \u2013 dawny katolicki, ob. muzeum<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Gotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki zbudowano w po\u0142owie XIV w., przebudowany zosta\u0142 w stylu barokowym pod koniec XVII w. W 1945 zosta\u0142 spalony przez Rosjan. Ko\u015bci\u00f3\u0142 odbudowano w latach 1974 – 1977 i adaptowano na galeri\u0119 sztuki.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Galeria w dawnym ko\u015bciele ewangelickim \u2013 oddzia\u0142 muzeum w centrum Olsztynka CC0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Tannenberg-Denkmal<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W latach 1927\u20131945 w pobli\u017cu miasta znajdowa\u0142 si\u0119 ogromny monument upami\u0119tniaj\u0105cy bitw\u0119 pod Tannenbergiem. W roku 1934 spocz\u0119\u0142y w nim doczesne szcz\u0105tki prezydenta Rzeszy Paula von Hindenburga, w pogrzebie uczestniczy\u0142o prawie p\u00f3\u0142 miliona Niemc\u00f3w. Pod koniec wojny Tannenberg-Denkmal zosta\u0142 wysadzony w powietrze przez wojska niemieckie, a po wojnie jego resztki ca\u0142kowicie usuni\u0119to, poza granitowym lwem stoj\u0105cym dzi\u015b na Rynku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Tannenberski lew, \u017ar\u00f3d\u0142o: www.olsztynek.pl\/turystyka\/zabytki<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Ratusz w Olsztynku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Galindia – Mazury<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105wszy od XIII w. w kilku akcjach kolonizacyjnych Galindia zosta\u0142a zasiedlona przez Mazowszan. St\u0105d w XIX w. pojawi\u0142a si\u0119 niemiecka nazwa \u201eMasuren\u201d (od \u201eMasovia\u201d). W 1525 r. nast\u0105pi\u0142a sekularyzacja zakonu krzy\u017cackiego. Wielki Mistrz Albrecht von Hohenzollern z\u0142o\u017cy\u0142 ho\u0142d pruski kr\u00f3lowi Zygmuntowi Staremu, przyj\u0105\u0142 wyznanie lutera\u0144skie i przekszta\u0142ci\u0142 pa\u0144stwo zakonu krzy\u017cackiego w \u015bwieckie pa\u0144stwo (Prusy Ksi\u0105\u017c\u0119ce). Mazurzy te\u017c musieli przej\u015b\u0107 na luteranizm, ale zachowywali polsk\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodow\u0105, piel\u0119gnowali polskie tradycje. W XIX wieku polskoj\u0119zyczna ludno\u015b\u0107 Prus Wschodnich, podobnie jak i \u015al\u0105ska, poddana zosta\u0142a germanizacji przez rz\u0105d pruski. Germanizacji przeciwdzia\u0142a\u0142 Gustaw Gizewiusz, polski dzia\u0142acz spo\u0142eczno-narodowy i folklorysta. Przede wszystkim domaga\u0142 si\u0119 utrzymania j\u0119zyka polskiego w szko\u0142ach, a w celu powstrzymania germanizacji wydawa\u0142 polskie ksi\u0105\u017cki dla Mazur\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

W 1920 r., w momencie plebiscytu polskoj\u0119zyczni Mazurzy zamieszkiwali a\u017c po lini\u0119 I\u0142awa \u2013 Mor\u0105g \u2013 K\u0119trzyn \u2013 Go\u0142dap. Czarne chmury, kt\u00f3re zawis\u0142y nad Polsk\u0105 w wyniku agresji rosyjskiej (zako\u0144czonej Bitw\u0105 Warszawsk\u0105) spowodowa\u0142y, \u017ce plebiscyt kompletnie przegrano, a Mazurzy opowiedzieli si\u0119 za pozostaniem w Prusach. W okresie mi\u0119dzywojennym w\u0142adze niemieckie otwarcie zwalcza\u0142y gwar\u0119 mazursk\u0105, zamykaj\u0105c szko\u0142y w kt\u00f3rych nauczano mowy mazurskiej (czyli polskiej). T\u0142umiono przejawy to\u017csamo\u015bci narodowej Mazur\u00f3w Trudn\u0105 sytuacj\u0119 Mazur\u00f3w opisa\u0142 Melchior Wa\u0144kowicz w powie\u015bci \u201eNa tropach Sm\u0119tka\u201d wydanej w 1936 r.<\/p>\n\n\n\n

Po 1945 r. sporo polskoj\u0119zycznych Mazur\u00f3w zosta\u0142o w swych rodzinnych gospodarstwach. Na Mazury trafi\u0142o tysi\u0105ce repatriant\u00f3w ze Wschodu i Kurpi. Pomimo u\u017cywania tego samego j\u0119zyka polskiego, Mazurzy \u2013 autochtoni byli cz\u0119sto dyskryminowani (nazywano ich \u201eKrzy\u017cakami\u201d). Wyr\u00f3\u017cniali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie wiar\u0105 (protestanci) i pewnymi korzeniami pruskimi\/niemieckimi (imionami, nazwiskami, gwar\u0105). Dzisiaj prawdziwego potomka Mazur\u00f3w te\u017c poznamy po wierze ewangelickiej. Mazury nale\u017c\u0105 do Polski 75 lat, a doliczaj\u0105c czasy lenna 1466-1657 to \u0142\u0105cznie 266 lat. Czas pa\u0144stwa krzy\u017cackiego to 464 lata, a czas pozostawania pod panowaniem pruskim i niemieckim to 244 lata. Aby zapozna\u0107 si\u0119 z tradycjami Mazur\u00f3w, udali\u015bmy si\u0119 do Skansenu w Olsztynku.<\/p>\n\n\n\n

Skansen w Olsztynku<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W 1909 r. utworzono Muzeum Wsi w Kr\u00f3lewcu grupuj\u0105ce obiekty z ca\u0142ych Prus Wschodnich. W 1937 r. podj\u0119to decyzj\u0119 o przeniesieniu ekspozycji do Olsztynka, gdzie ju\u017c znajdowa\u0142o si\u0119 mauzoleum Hindenburga. Przenosiny trwa\u0142y w latach 1938\u20131942. Nie uda\u0142o si\u0119 przenie\u015b\u0107 wszystkich obiekt\u00f3w. Po II wojnie \u015bwiatowej rozpocz\u0119to uzupe\u0142nia\u0107 kolekcj\u0119 o nowe obiekty architektury wiejskiej tworz\u0105c Muzeum Budownictwa. Obecnie skansen w Olsztynku zajmuje oko\u0142o 100 ha, znajduje si\u0119 tu 68 obiekt\u00f3w architektonicznych (w tym 13 przeniesionych z Kr\u00f3lewca).<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\"\"
Wiatrak z Wodzian<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
M\u0142yn wodny<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\"\"
Mazurska cha\u0142upa<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Wn\u0119trze cha\u0142upy<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
Sypialnia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Kuchnia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Warsztat tkacki<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
\u017barno<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Szko\u0142a podstawowa<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
Piec kaflowy<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 ewangelicki z Rychnowa (okolice Grunwaldu)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Kuchnia regionalna<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na zamku w Nidzicy spr\u00f3bowali\u015bmy pysznych lod\u00f3w i kawy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Na dziedzi\u0144cu zamkowym<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Na Mazurskie ryby warto wst\u0105pi\u0107 do sma\u017calni ryb Sieja niedaleko Nidzicy. Oferowana jest pyszna zupa rybna, pierogi z ryb\u0105 oraz w\u0119dzone i sma\u017cone sandacze, mi\u0119tusy, karasie i szprotki.<\/p>\n\n\n\n

W Olsztynku powinni\u015bmy zawita\u0107 do kultowego Zielonego Pieca. Polecamy pyszne domowe potrawy, zupy, przer\u00f3\u017cne pierogi, \u015bwietn\u0105 kaw\u0119, ciasta (w\u0142asnego wypieku) i desery. A to wszystko w wyj\u0105tkowej atmosferze i ciep\u0142ym wn\u0119trzu z zielonym piecem. <\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\"\"
\u017ar\u00f3d\u0142o: www.zielonypiec.pl\/galeria.html<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
\u017ar\u00f3d\u0142o: www.zielonypiec.pl\/galeria.html<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Praktyczne informacje<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

  • Sma\u017calnia Ryb „Sieja”, Fr\u0105knowo 32b (trasa E7)<\/li>
  • Restauracja z Zielonym Piecem, ul. Floriana 1, Olsztynek<\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Galindia Galindia to \u015bredniowieczna kraina rozpo\u015bcieraj\u0105ca si\u0119 pomi\u0119dzy Mazowszem a Barcj\u0105, od \u0141yny do Wielkich Jezior Mazurskich. Pokrywa\u0142a j\u0105 olbrzymia, praktycznie bezludna Wielka Puszcza, zwana Wildnis lub Puszcz\u0105 Galindzk\u0105. Zamieszkuj\u0105cy j\u0105 Galindowie prowadzili ci\u0105g\u0142e walki z Mazowszanami, co doprowadzi\u0142o do takiego wyludnienia, \u017ce w czasie podboju krzy\u017cackiego Galindia by\u0142a prawie bezludna. Akcje kolonizacyjn\u0105 zacz\u0119li Krzy\u017cacy…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1866,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[66,4],"tags":[140,138,95,51],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1626"}],"collection":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1626"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1626\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3155,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1626\/revisions\/3155"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1866"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1626"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1626"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1626"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}