{"id":3522,"date":"2021-08-21T19:59:29","date_gmt":"2021-08-21T19:59:29","guid":{"rendered":"http:\/\/smakipolski.pl\/?p=3522"},"modified":"2022-09-17T10:34:48","modified_gmt":"2022-09-17T10:34:48","slug":"dzikie-bieszczady-dolina-sanu-dwernik-chmiel-i-otryt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=3522","title":{"rendered":"Dzikie Bieszczady: dolina Sanu – Dwernik, Chmiel i Otryt"},"content":{"rendered":"\n

Szczypta historii<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bieszczady na p\u00f3\u0142noc od Sanu (Otryt, Chmiel) nale\u017c\u0105 do Polski 547 lat, natomiast na po\u0142udnie od Sanu (Dwernik) przez 553 lat. W wyniku paktu Ribbentrop \u2013 Mo\u0142otow, Polsk\u0119 podzielono pomi\u0119dzy Niemcy i Rosj\u0119 \u2013 granic\u0119 ustanowiono na Sanie. Do dzi\u015b mo\u017cemy zobaczy\u0107 ruiny niemieckich stra\u017cnic granicznych w Studennem i Krywem. Po wojnie granic\u0119 polsko-radzieck\u0105 ponownie ustanowiono granic\u0119 na Sanie i st\u0105d wioski takie jak Smolnik i Chmiel znalaz\u0142y si\u0119 po rosyjskiej stronie. W 1947 r. zorganizowano akcj\u0119 Wis\u0142a \u2013 wysiedlono wszystkich Bojk\u00f3w zamieszkuj\u0105cych polskie Bieszczady i spalono wszystkie wsie, \u0142\u0105cznie z cerkwiami. Dzi\u0119ki swemu po\u0142o\u017ceniu po radzieckiej stronie, cerkwie w Smolniku i Chmielu ocala\u0142y, a wioski te wr\u00f3ci\u0142y do Polski w 1953 r. na skutek uk\u0142adu o wymianie Grz\u0119dy Sokalskiej na kawa\u0142ek Bieszczad\u00f3w (Otryt, Okolice Lutowisk i Ustrzyk Dolnych).<\/p>\n\n\n\n

Dzika dolina Sanu<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tereny doliny Sanu rozci\u0105gaj\u0105cej si\u0119 na wysoko\u015bci Otrytu s\u0105 do dzisiaj trudno dost\u0119pne. Wielka P\u0119tla Bieszczadzka, zbudowana w 1962 r. omin\u0119\u0142a te tereny. Wtedy, jedyne po\u0142\u0105czenie drogowe zapewnia\u0142a droga ze Smolnika do Dwernika, przed\u0142u\u017cona p\u00f3\u017aniej do Zatwarnicy. W czasach gierkowskich pobudowano drogi le\u015bne po obu brzegach Doliny Sanu, a w Krywem i Studennem mosty na Sanie. Pow\u00f3d\u017a zniszczy\u0142a most w Krywem i dzisiaj dolina Sanu na odcinku od Zatwarnicy do Rajskich pozostaje nie zamieszkana. Tereny te s\u0105 trudno dost\u0119pne dla masowej turystyki.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
San w Dwerniku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Droga wzd\u0142u\u017c Sanu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dwernik<\/u><\/em><\/strong> <\/p>\n\n\n\n

Pierwszym w\u0142a\u015bcicielem Dwernika w 1533 r. by\u0142 Piotr Kmita Sobie\u0144ski (marsza\u0142ek wielki koronny, wojewoda krakowski), kt\u00f3ry sprzeda\u0142 te tereny braciom Ternowskim herbu Sas. Na Dwerniku osiad\u0142 na sta\u0142e m\u0142odszy z nich \u0141ukasz, kt\u00f3ry od nowej siedziby przybra\u0142 nazwisko Dwernicki. Od niego wywodzi si\u0119 rodzina szlachecka Dwernickich herbu Sas, kt\u00f3ra da\u0142a Rzeczypospolitej wielu wybitnych \u017co\u0142nierzy. Z tego rodu pochodzi\u0142 gen. J\u00f3zef Dwernicki, jeden z najlepszych dow\u00f3dc\u00f3w w dziejach polskiej wojskowo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dwernik na tle Otrytu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Dwernik jest jednym z najstarszych o\u015brodk\u00f3w g\u00f3rnictwa naftowego na \u015bwiecie, rafineria oraz kopalnie ropy naftowej istnia\u0142y tu ju\u017c przed rokiem 1884. Wydobycie ropy naftowej (w skali regionalnej) jest kontynuowane tak\u017ce obecnie. Po II wojnie \u015bwiatowej na skutek akcji Wis\u0142a wie\u015b uleg\u0142a ca\u0142kowitemu zniszczeniu i wysiedleniu. Obecna zabudowa i infrastruktura wsi powsta\u0142y po roku 1956.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Miejsce wydobycia ropy<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Poranne mg\u0142y nad Sanem, widok na Po\u0142onin\u0119 Cary\u0144sk\u0105 z Dwernika<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

W Dwerniku znajduje si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a, zbudowany z materia\u0142\u00f3w pochodz\u0105cych z rozebranej w 1980 cerkwi w Lutowiskach z 1898. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a w Dwerniku byHenryk Bielamowicz – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 4.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Zrywka drewna w Dwerniku, w dali Po\u0142onina Cary\u0144ska<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wypa\u0142 drewna<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na drogach le\u015bnych w okolicy Otrytu znajduje si\u0119 wiele miejsc wypalania drewna \u2013 stoj\u0105 stalowe retorty.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Upakowana drewnem retorta<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Rozpalona retorta<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Rozpalone retorty<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Rozpalona retorta<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Dwernik, pal\u0105ca si\u0119 retorta, widok na Po\u0142onin\u0119 Cary\u0144sk\u0105 <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ciemne Niebo<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W Dwerniku mo\u017cemy spotka\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy walcz\u0105 z zanieczyszczeniem naszej planety \u015bwiat\u0142em, d\u0105\u017c\u0105 do poprawy stanu naturalnego \u015brodowiska nocnego i jako\u015bci ciemnego nieba nad Polsk\u0105. Bieszczady to unikalny w skali \u015bwiata teren, gdzie noc\u0105 jest zupe\u0142nie ciemno i mo\u017cna obserwowa\u0107 niebo. W 2013 roku utworzono Park Gwiezdnego Nieba Bieszczady, gdzie go\u0142ym okiem mo\u017cemy obserwowa\u0107 gwiazdy. Nocne pokazy astronomiczne organizowane s\u0105 przez Edyt\u0119 Wyban i Pavola Durisa z gospodarstwa agroturystycznego Dolistowie w Dwerniku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Obserwacja nieba<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Otryt<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Otryt to znacz\u0105ce pasmo zamykaj\u0105ce dolin\u0119 Sanu od p\u00f3\u0142nocy. Posiada kilka niewybitnych szczyt\u00f3w: Chata Socjolog\u00f3w jest na wysoko\u015bci 896 m n.p.m., a najbli\u017cszy szczyt Trohaniec ma 939 m n.p.m.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Droga na stokach Otrytu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Szlak na Otryt<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Las bukowy na Otrycie<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Otrycka Republika<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"
Duchy strzeg\u0105ce Otrytu<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\"\"
Chatka Socjologa<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Prysznice i toalety w wysokim standardzie <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Pole biwakowe przy schronisku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Chmiel<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Chmiel to wioska nad Sanem. W 1939 wraz z innymi terenami II RP zosta\u0142 anektowany przez ZSRR. Do Polski powr\u00f3ci\u0142 dopiero po korekcie granicy w 1953. Dzi\u0119ki temu znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 tutaj cerkiew greckokatolick\u0105 omin\u0119\u0142o spalenie w ramach akcji Wis\u0142a w 1947 r. Cerkiew by\u0142a zbudowana w 1906 r., a w latach 50. i 60. u\u017cytkowana przez PGR jako magazyn. W roku 1969 zosta\u0142a przej\u0119ta przez ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki i s\u0142u\u017cy jako ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cerkiew \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a w Chmielu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Na cmentarzu obok cerkwi znajduje si\u0119 nagrobek z 1641 z inskrypcj\u0105 w j\u0119zyku starocerkiewnym.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
P\u0142yta nagrobna z inskrypcj\u0105 w j\u0119zyku starocerkiewym przy cerkwi w Chmielu<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Po\u017cyteczne informacje<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

  • pokazy Ciemnego Nieba, Dolistowie Edyta Wyban, Dwernik, tel. 505 953 727, e-mail: dolistowie@dolistowie.pl<\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Szczypta historii Bieszczady na p\u00f3\u0142noc od Sanu (Otryt, Chmiel) nale\u017c\u0105 do Polski 547 lat, natomiast na po\u0142udnie od Sanu (Dwernik) przez 553 lat. W wyniku paktu Ribbentrop \u2013 Mo\u0142otow, Polsk\u0119 podzielono pomi\u0119dzy Niemcy i Rosj\u0119 \u2013 granic\u0119 ustanowiono na Sanie. Do dzi\u015b mo\u017cemy zobaczy\u0107 ruiny niemieckich stra\u017cnic granicznych w Studennem i Krywem. Po wojnie granic\u0119…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3511,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54,4],"tags":[13],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3522"}],"collection":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3522"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3522\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3539,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3522\/revisions\/3539"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3511"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3522"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3522"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3522"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}