{"id":3671,"date":"2021-08-28T09:21:20","date_gmt":"2021-08-28T09:21:20","guid":{"rendered":"http:\/\/smakipolski.pl\/?p=3671"},"modified":"2022-09-17T10:34:48","modified_gmt":"2022-09-17T10:34:48","slug":"wyprawa-do-sanoka-miasta-krolewskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=3671","title":{"rendered":"Wyprawa do Sanoka – miasta kr\u00f3lewskiego"},"content":{"rendered":"\n

Szczypta historii<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ziemia sanocka nale\u017ca\u0142a do Polski od czas\u00f3w Mieszka I. W XI w. wesz\u0142a w sk\u0142ad Rusi Kijowskiej. W XII-XIII w. by\u0142a w r\u0119kach w\u0119gierskich. Ziemia sanocka zosta\u0142a skolonizowana przez kilka niemieckich rod\u00f3w rycerskich przyby\u0142ych do Polski g\u0142\u00f3wnie z W\u0119gier \u2013 Balowie, Tarnawscy i Fredrowie, z Czech \u2013 Herburtowie, ze \u015al\u0105ska \u2013 Kmitowie i Bobolowie. Stali si\u0119 oni w\u0142a\u015bcicielami ziem otaczaj\u0105cych Sanok.<\/p>\n\n\n\n

W 1340 r. na zasadzie spadku ziemie te Kazimierz III Wielki i w\u0142\u0105czy\u0142 do Kr\u00f3lestwa Polskiego. Osadnicy ruscy i wo\u0142oscy zacz\u0119li si\u0119 osiedla\u0107 na ziemi sanockiej w XV w. i dali oni pocz\u0105tek ludno\u015bci \u0142emkowskiej. Ziemia sanocka przynale\u017cy do Polski przez 553 lata.<\/p>\n\n\n\n

Sanok<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Miasto zosta\u0142o za\u0142o\u017cone w 1339 przez ksi\u0119cia halicko-wo\u0142y\u0144skiego Boles\u0142awa Jerzego II. Rok p\u00f3\u017aniej ziemia sanocka zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do Kr\u00f3lestwa Polskiego (1340 r.). W 1417 r. w Sanoku odby\u0142 si\u0119 w ko\u015bciele franciszka\u0144skim \u015blub W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y z jego trzeci\u0105 \u017con\u0105 El\u017cbiet\u0105 Granowsk\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek Kr\u00f3lewski po przebudowie<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Na sanockim zamku, po \u015bmierci W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y, wiele lat zamieszkiwa\u0142a jego czwarta \u017cona, kr\u00f3lowa Zofia Holsza\u0144ska, zwana So\u0144k\u0105. W latach 1555\u20131556 w zamku w Sanoku mieszka\u0142a kr\u00f3lowa w\u0119gierska Izabela. Od ko\u0144ca XVI w. rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 powolny upadek Sanoka. Wp\u0142yn\u0119\u0142y na to liczne po\u017cary, z kt\u00f3rych najwi\u0119kszy zniszczy\u0142 miasto niemal doszcz\u0119tnie \u2013 ocala\u0142 tylko ko\u015bci\u00f3\u0142 franciszkan\u00f3w i G\u00f3rne Przedmie\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

Zamek Kr\u00f3lewski<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Po przy\u0142\u0105czeniu Rusi Halickiej do Polski, kr\u00f3l Kazimierz Wielki rozkaza\u0142 ok. roku 1370 obwarowa\u0107 Sanok i wybudowa\u0107 gotycki zamek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zamek kr\u00f3lewski<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Zamek kr\u00f3lewski, dziedziniec<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W okresie zabor\u00f3w zamek by\u0142 siedzib\u0105 starostwa powiatu sanockiego. Upadek zamku nast\u0105pi\u0142 pod koniec XIX oraz na pocz\u0105tku XX wieku. W 1915 po inwazji rosyjskiej, rozebrane zosta\u0142o skrzyd\u0142o po\u0142udniowe. W okresie mi\u0119dzywojennym od 1934 zamek pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 Muzeum Ziemi Sanockiej. Obecnie mie\u015bci si\u0119 tutaj Muzeum Historyczne posiadaj\u0105ce cenne zbiory m.in. galeri\u0119 autorsk\u0105 Zdzis\u0142awa Beksi\u0144skiego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zdzis\u0142aw Beksi\u0144ski<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 i klasztor franciszkan\u00f3w w Sanoku<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Po utworzeniu zakonu franciszka\u0144skiego w 1209, od pocz\u0105tku XIII wieku jego przedstawiciele przybywali i rozpoczynali dzia\u0142alno\u015b\u0107 na terenie Polski. W\u0142adys\u0142aw Opolczyk (\u00f3wczesny zarz\u0105dca Rusi Czerwonej) nakaza\u0142 wybudowa\u0107 ko\u015bci\u00f3\u0142 i przekaza\u0107 go zakonnikom franciszka\u0144skim sprowadzonym z Lwowa. W 1384 siostra Kazimierza Wielkiego i matka kr\u00f3la Ludwika W\u0119gierskiego, El\u017cbieta \u0141okietk\u00f3wna wspar\u0142a budow\u0119 nowego drewnianego klasztoru w centrum miasta. Po po\u017carze w 1604 r. odbudowano ko\u015bci\u00f3\u0142 w konstrukcji murowanej w stylu barokowym. W okresie I Rzeczypospolitej pomieszczenia klasztoru by\u0142y miejscem odbywania sejmik\u00f3w szlacheckich dla ca\u0142ej ziemi sanockiej. W latach 1632-1640 dokonano rozbudowy ko\u015bcio\u0142a i klasztoru. W okresie Austro-W\u0119gier w\u0142adze cesarskie J\u00f3zefa II Habsburga przej\u0119\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 pomieszcze\u0144 klasztornych i utworzy\u0142y w nich areszt.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Klasztor franciszkan\u00f3w by Silar – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 franciszkan\u00f3w<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W nawie g\u0142\u00f3wnej znajduje si\u0119 po lewej obraz Matki Bo\u017cej Pocieszenia, a po prawej obraz \u015bw. Antoniego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Nawa g\u0142\u00f3wna by Lowdown – Praca w\u0142asna, CC BY 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny w prezbiterium.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny by Lowdown – Praca w\u0142asna, CC BY 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Kru\u017cganki klasztorne by Lowdown – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 Przemienienia Pa\u0144skiego<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 stoi w miejscu starej gotyckiej \u015bwi\u0105tyni. Zosta\u0142 zbudowany w 1886 r. w stylu neoroma\u0144skim.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 Przemienienia Pa\u0144skiego<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 Przemienienia Pa\u0144skiego<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a by Lowdown – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Epitafium Sebastiana Lubomirskiego, starosty sanockiego by Silar – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Sob\u00f3r \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/p>\n\n\n\n

Pierwotnie by\u0142a to greckokatolicka cerkiew Zes\u0142ania Ducha \u015awi\u0119tego. W 1957 r. cerkiew przesz\u0142a pod w\u0142adanie Ko\u015bcio\u0142a Prawos\u0142awnego. Cerkiew zosta\u0142a wzniesiona w 1789 r. w stylu klasycystycznym, z barokowymi o\u0142tarzami bocznymi oraz pe\u0142nym ikonostasem z XVII-wieczn\u0105 ikon\u0105 Matki Boskiej z Dzieci\u0105tkiem. Cerkiew ta nie jest typowa. Opr\u00f3cz o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego i ikonostasu posiada dwa boczne o\u0142tarze ofiarne. Obydwa ca\u0142kiem pojedyncze, symbolizuj\u0105 te cerkwie, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 dawniej na terenie Sanoka.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Sob\u00f3r \u015aw. Tr\u00f3jcy w Sanoku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze cerkwi by Honza Groh (Jagro) – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Rynek i dwa ratusze<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"
Rynek w Sanoku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Stary ratusz<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Nowy ratusz<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
W swej wojennej w\u0119dr\u00f3wce do Sanoka przyby\u0142 dobry wojak Szwejk<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku \u2013 pierwsze i najwi\u0119ksze pod wzgl\u0119dem liczby zgromadzonych obiekt\u00f3w muzeum etnograficzne w Polsce za\u0142o\u017cone po drugiej wojnie \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dom Stupnickich (obecnie kasa i sklep z pamiatkami)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Skansenowa uliczka<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Galicyjski rynek<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Cerkiew \u0142emkowska<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Miko\u0142aja z B\u0105czala Dolnego<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Cha\u0142upa wiejska<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Arkadiusz Andrejkow<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Arkadiusz Andrejkow pochodz\u0105cy z Sanoka to przedstawiciel m\u0142odego pokolenia tw\u00f3rc\u00f3w, dla kt\u00f3rych tradycyjny warsztat i konwencjonalny przekaz formalny przestaj\u0105 wystarcza\u0107. Artysta namalowa\u0142 ponad sto murali \u2013 scen na stodo\u0142ach i \u015bcianach. W projekcie \u201eCichy Memoria\u0142\u201d s\u0105 to g\u0142\u00f3wnie portrety, wizerunki os\u00f3b i sceny rodzajowe. Murale Andrejkowa mo\u017cna znale\u017a\u0107 w wielu miejscach woj. podkarpackiego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Mural Andrejkowa w skansenie w Sanoku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Kuchnia regionalna<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kuchni\u0119 regionaln\u0105 posmakujemy w Gospodzie pod Bia\u0142\u0105 G\u00f3r\u0105 znajduj\u0105cej si\u0119 przed wej\u015bciem do skansenu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Gospoda pod Bia\u0142\u0105 G\u00f3r\u0105<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Proziakownia na Rynku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Warto te\u017c wpa\u015b\u0107 do kultowej Chaty Starych Znajomych, po\u0142o\u017conej przy wyje\u017adzie z miasta. Polecamy szczeg\u00f3lnie pierogi. W Sanoku na Rynku mo\u017cemy te\u017c popr\u00f3bowa\u0107 proziak\u00f3w, czyli plack\u00f3w m\u0105cznych z dodatkiem \u201eprozy\u201d (sody oczyszczonej) pochodz\u0105ce z Podkarpacia. Mo\u017cemy mie\u0107 proziaki na s\u0142odko (z truskawkami i z mi\u0119t\u0105), mi\u0119sem, z serami i czosnkiem nied\u017awiedzim.<\/p>\n\n\n\n

Po\u017cyteczne informacje<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

  • Gospoda pod Bia\u0142\u0105 G\u00f3r\u0105, Muzeum Budownictwa Ludowego, Rybickiego 3, Sanok<\/li>
  • Restauracja Chata Starych Znajomych, Zahuty\u0144 281, Sanok<\/li>
  • Proziakownia, ul. Rynek 22, Sanok<\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Szczypta historii Ziemia sanocka nale\u017ca\u0142a do Polski od czas\u00f3w Mieszka I. W XI w. wesz\u0142a w sk\u0142ad Rusi Kijowskiej. W XII-XIII w. by\u0142a w r\u0119kach w\u0119gierskich. Ziemia sanocka zosta\u0142a skolonizowana przez kilka niemieckich rod\u00f3w rycerskich przyby\u0142ych do Polski g\u0142\u00f3wnie z W\u0119gier \u2013 Balowie, Tarnawscy i Fredrowie, z Czech \u2013 Herburtowie, ze \u015al\u0105ska \u2013 Kmitowie i…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3686,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54,4],"tags":[95,12],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671"}],"collection":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3671"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3918,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3671\/revisions\/3918"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3686"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3671"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3671"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3671"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}