{"id":4447,"date":"2021-10-17T06:01:27","date_gmt":"2021-10-17T06:01:27","guid":{"rendered":"http:\/\/smakipolski.pl\/?p=4447"},"modified":"2022-09-17T10:34:46","modified_gmt":"2022-09-17T10:34:46","slug":"sladami-piastow-slaskich-w-sanktuarium-sw-jadwigi-slaskiej-w-trzebnicy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=4447","title":{"rendered":"\u015aladami Piast\u00f3w \u015bl\u0105skich \u2013w sanktuarium \u015bw. Jadwigi \u015al\u0105skiej w Trzebnicy"},"content":{"rendered":"\n

Szczypta historii<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W okolicach Trzebnicy, na zboczach Kociej G\u00f3ry, znaleziono najstarsze obozowisko ludzkie (Homo erectus) na terenie Polski, datowane na 500 tys. lat. Trzebnica by\u0142a ju\u017c w czasach piastowskich wa\u017cn\u0105 osad\u0105 na skrzy\u017cowaniu szlak\u00f3w komunikacyjnych, z Wroc\u0142awia przez \u017bmigr\u00f3d do Poznania oraz przez Milicz do Kalisza i Gniezna. Trzebnica otrzyma\u0142a prawa miejskie w 1250 r. W XIV wieku miasto znalaz\u0142o si\u0119 w granicach ksi\u0119stwa ole\u015bnickiego. W 1348 r. wraz z ca\u0142ym \u015al\u0105skiem zosta\u0142a inkorporowana do Korony Czeskiej, w 1526 r. miasto przesz\u0142o pod panowanie austriackie, a w 1742 r. w wyniku wojen \u015bl\u0105skich znalaz\u0142a si\u0119 w pa\u0144stwie pruskim. \u0141\u0105cznie czas przynale\u017cno\u015bci Trzebnicy do Polski wynosi 393 lata.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ratusz, obecnie Muzeum Regionalne Towarzystwa Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Trzebnickiej by Osobic – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\u015awi\u0119ta Jadwiga \u015al\u0105ska<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jadwiga by\u0142a c\u00f3rk\u0105 hrabiego Bertolda VI von Andechs z Bawarii. W wieku 12 lat zosta\u0142a wydana za m\u0105\u017c za \u015bl\u0105skiego ksi\u0119cia Henryka I Brodatego. Oboje z Henrykiem I byli lud\u017ami bardzo religijnymi, w 1209 roku z\u0142o\u017cyli \u015bluby czysto\u015bci, dbali o rozw\u00f3j Ko\u015bcio\u0142a i byli fundatorami wielu ko\u015bcio\u0142\u00f3w, w tym klasztoru si\u00f3str cysterek w Trzebnicy. Jadwiga chodzi\u0142a w habicie mniszki, z premedytacj\u0105 spa\u0142a na twardym \u0142o\u017cu, podczas mroz\u00f3w chodzi\u0142a boso, a ka\u017cdy dzie\u0144 wype\u0142nia\u0142a wielogodzinnymi modlitwami. Jadwiga by\u0142a matk\u0105 Henryka II Pobo\u017cnego,<\/p>\n\n\n\n

Po \u015bmierci m\u0119\u017ca w 1238 zamieszka\u0142a w trzebnickim klasztorze, prowadzonym przez jej c\u00f3rk\u0119 Gertrud\u0119. Wkr\u00f3tce zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w o\u017cywienie \u017cycia religijnego \u015al\u0105ska, sprowadzaj\u0105c do tamtejszych ko\u015bcio\u0142\u00f3w duchownych z Niemiec. Jadwiga zmar\u0142a w 1243 roku w Trzebnicy w opinii \u015bwi\u0119to\u015bci i zosta\u0142a pochowana w ko\u015bciele w Trzebnicy. W 1267 roku papie\u017c Klemens IV dokona\u0142 kanonizacji Jadwigi, kt\u00f3r\u0105 zacz\u0119to czci\u0107 jako patronk\u0119 Polski i ca\u0142ego \u015al\u0105ska. \u015awi\u0119ta Jadwiga przedstawiana jest boso w habicie cysterskim lub p\u0142aszczu ksi\u0105\u017c\u0119cym, z mitr\u0105 ksi\u0105\u017c\u0119c\u0105 na g\u0142owie. W r\u0119ku trzyma buty, makiet\u0119 ko\u015bcio\u0142a lub klasztoru.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Fragment pos\u0105gu przedstawiaj\u0105cego \u015bw. Jadwig\u0119 przy ko\u015bciele \u015bw. Jadwigi w Zabrzu by Adrian Tync – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Sanktuarium \u015bw. Jadwigi w Trzebnicy<\/u><\/em><\/strong> \u2013 mauzoleum Piast\u00f3w \u015bl\u0105skich<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Klasztor w Trzebnicy ufundowa\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Henryk Brodaty w 1202 r., pod wp\u0142ywem swojej \u017cony Jadwigi, jako siedzib\u0119 pierwszego w Polsce zakonu \u017ce\u0144skiego. Przeznaczono go dla cysterek, sprowadzonych z Bambergu w 1203 r. W zwi\u0105zku z obecno\u015bci\u0105 w bazylice grobu \u015bwi\u0119tej Jadwigi, ko\u015bci\u00f3\u0142 ju\u017c od XIV w. sta\u0142 si\u0119 sanktuarium.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Fronton bazyliki, kolumna Jana Nepomucena z 1738 r.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

W 1219 r. wybudowano w stylu roma\u0144skim tr\u00f3jnawowy, jeden z pierwszych w Polsce ko\u015bcio\u0142\u00f3w ceglanych. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cn\u0105 dla historii architektury jest wybudowana w 1269 r. kaplica \u015bw. Jadwigi, kt\u00f3ra jest pierwszym w Polsce budynkiem zbudowanym w ca\u0142o\u015bci w stylu gotyckim. W kaplicy umieszczono szcz\u0105tki \u015bw. Jadwigi. Od samego pocz\u0105tku bazylika sta\u0142a si\u0119 mauzoleum Piast\u00f3w \u015bl\u0105skich – w sumie pochowano tu 22 przedstawicieli tego rodu, m.in. w 1238 – ksi\u0119cia wroc\u0142awskiego i krakowskiego Henryka I Brodatego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wn\u0119trze bazyliki<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a, w nawie g\u0142\u00f3wnej na s\u0142upach obrazy ze scenami z \u017cycia \u015bw. Jadwigi<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Ambona i o\u0142tarz g\u0142\u00f3wny<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
O\u0142tarz boczny<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Ambona<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Ch\u00f3r<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Gr\u00f3b \u015bw. Jadwigi zosta\u0142 wyeksponowany przez krakowskiego rze\u017abiarza Marcina Bielawskiego w 1680 r. Wykona\u0142 on z marmuru: czarnego d\u0119bickiego i r\u00f3\u017cowego pacz\u00f3\u0142towickiego sarkofag z rze\u017ab\u0105 \u015bwi\u0119tej przykryty baldachimem wspartym na 14 kolumnach. W 1685 r. wyposa\u017cono kaplic\u0119 w ozdobn\u0105 ambon\u0119. Jednocze\u015bnie w samym ko\u015bciele Jakub Bielawski (syn Marcina) wykona\u0142 w 1685 r. marmurowy sarkofag dla ksi\u0119cia Henryka I Brodatego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Nagrobek \u015bw. Jadwigi<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Zakonnik nios\u0105cy relikwiarz \u015bw. Jadwigi<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Klasztor si\u00f3str boromeuszek<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Klasztor pocysterski w Trzebnicy nale\u017cy do najstarszych i najpi\u0119kniejszych zabytk\u00f3w architektonicznych \u015al\u0105ska. Ponad 600 lat w klasztorze trzebnickim \u017cy\u0142y, modli\u0142y si\u0119 i pracowa\u0142y siostry cysterki. Prusacy w 1811 roku dokonali sekularyzacji klasztoru. Klasztor s\u0142u\u017cy\u0142 jako szpital dla je\u0144c\u00f3w wojennych, w czasie wojen napoleo\u0144skich. Nast\u0119pnie urz\u0105dzono w nim prz\u0119dzalnie we\u0142ny i fabryk\u0119 sukna. W roku 1861 do Trzebnicy przyby\u0142y siostry boromeuszki i naby\u0142y klasztor trzebnicki na w\u0142asno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wej\u015bcie do klasztoru<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Boczna elewacja klasztoru<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Dziedziniec klasztoru<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Walka o polsko\u015b\u0107<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W po\u0142owie XVII wieku polsko-niemiecka granica j\u0119zykowa przebiega\u0142a na po\u0142udnie od Trzebnicy. Du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w m\u00f3wi\u0142a po polsku, a ksi\u0119\u017cmi i zakonnikami byli Polacy. W 1764 r. w\u0142adze pruskie wzmog\u0142y akcj\u0119 germanizacyjn\u0105 i wyda\u0142y nakaz usuni\u0119cia ksi\u0119\u017cy i nauczycieli, kt\u00f3rzy nie znaj\u0105 j\u0119zyka niemieckiego.<\/p>\n\n\n\n

II wojna \u015bwiatowa<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

W wyniku II wojny \u015bwiatowej Trzebnica zosta\u0142a zniszczona w 75%. 25 stycznia 1945 do Trzebnicy wkroczy\u0142y wojska sowieckie. W marcu i kwietniu 1945 r. skoncentrowa\u0142a si\u0119 w rejonie Wzg\u00f3rz Trzebnickich II Armia Wojska Polskiego sk\u0105d wyruszy\u0142a nad Nys\u0119 \u0141u\u017cyck\u0105 by wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w operacji berli\u0144skiej. Sztab dow\u00f3dcy II Armii gen. \u015awierczewskiego mie\u015bci\u0142 si\u0119 w Trzebnicy w budynku s\u0105du.<\/p>\n\n\n\n

Kuchnia regionalna<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na posi\u0142ek wybrali\u015bmy si\u0119 do Czeskiej Besedy. Restauracja prowadzona przez Czecha, kt\u00f3ry z pasj\u0105 opowiada o jedzeniu. Powinni\u015bmy spr\u00f3bowa\u0107 pysznych \u017ceberek, knedlik\u00f3w, sma\u017conego sera, strudla i czeskiego piwa.<\/p>\n\n\n\n

Po\u017cyteczne informacje<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

  • Ceska Beseda, ul. Tadeusza Ko\u015bciuszki 18, Trzebnica<\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Szczypta historii W okolicach Trzebnicy, na zboczach Kociej G\u00f3ry, znaleziono najstarsze obozowisko ludzkie (Homo erectus) na terenie Polski, datowane na 500 tys. lat. Trzebnica by\u0142a ju\u017c w czasach piastowskich wa\u017cn\u0105 osad\u0105 na skrzy\u017cowaniu szlak\u00f3w komunikacyjnych, z Wroc\u0142awia przez \u017bmigr\u00f3d do Poznania oraz przez Milicz do Kalisza i Gniezna. Trzebnica otrzyma\u0142a prawa miejskie w 1250 r.…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4452,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[58,4],"tags":[45,174,88],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4447"}],"collection":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4447"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4447\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4464,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4447\/revisions\/4464"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4452"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4447"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4447"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4447"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}