{"id":5583,"date":"2022-01-28T09:51:06","date_gmt":"2022-01-28T09:51:06","guid":{"rendered":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=5583"},"modified":"2022-09-17T10:34:43","modified_gmt":"2022-09-17T10:34:43","slug":"perla-rusi-czerwonej-chelm","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/smakipolski.pl\/?p=5583","title":{"rendered":"Per\u0142a Rusi Czerwonej \u2013 Che\u0142m"},"content":{"rendered":"\n
Mapa ziemi che\u0142mskiej<\/td>https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Mapal5<\/a><\/td><\/tr>
Mapa szlak\u00f3w turystyki kulinarnej<\/td>https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Trasy&miasto=chelm<\/a>
https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Trasa181<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Szczypta historii<\/u><\/em><\/strong> <\/p>\n\n\n\n

Historia Che\u0142ma zaczyna si\u0119 w X w. na Wysokiej G\u00f3rce powsta\u0142 gr\u00f3d drewniano-kamienny. Na prze\u0142omie VII i VIII wieku tereny miasta obejmowa\u0142 zwi\u0105zek plemienny L\u0119dzian. W nast\u0119pnym X i XI wieku w mi\u0119dzyrzeczu Wieprza i Bugu powsta\u0142y Grody Czerwie\u0144skie poddane rywalizacji polsko-ruskiej. W 981 roku Che\u0142m zosta\u0142 zdobyty na \u201eLachach\u201d i opanowany przez W\u0142odzimierza, w\u0142adcy Rusi Kijowskiej. Oko\u0142o 1240 r. ksi\u0105\u017c\u0119 Daniel Halicki przeni\u00f3s\u0142 swoj\u0105 siedzib\u0119 z Halicza do Che\u0142ma, kt\u00f3ry zosta\u0142 stolic\u0105 ksi\u0119stwa halicko-w\u0142odzimierskiego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wysoka G\u00f3rka \u2013 teren po zamku kniazia Daniela Halickiego, ksi\u0119cia halicko-wo\u0142y\u0144skiego, by Michal Derela (Pibwl) – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W latach 1378\u20131387 Che\u0142m podporz\u0105dkowali sobie W\u0119gry. W 1387 Che\u0142m zosta\u0142 ponownie w\u0142\u0105czony do Polski wraz z terenem historycznej Rusi Czerwonej. Che\u0142m zosta\u0142 lokowany jako miasto kr\u00f3lewskie w 1392 roku. A\u017c do czasu III rozbioru (1795 r.) le\u017ca\u0142 w wojew\u00f3dztwie ruskim Korony Kr\u00f3lestwa Polskiego. Od 1795 miasto znajdowa\u0142o si\u0119 w zaborze austriackim, a od 1815 w Kr\u00f3lestwie Polskim pod zaborem rosyjskim. W 1877 doprowadzono do miasta Kolej Nadwi\u015bla\u0144sk\u0105. Miasto wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 bogat\u0105 histori\u0105 dawnego styku trzech kultur: polskiej, ruskiej i \u017cydowskiej. \u0141\u0105czna przynale\u017cno\u015b\u0107 Che\u0142ma do Polski wynosi 560 lat.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Zesp\u00f3\u0142 katedralny na kredowej G\u00f3rze Zamkowej by Wikimedia, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ru\u015b Czerwona, Czarna i Bia\u0142a<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ru\u015b Bia\u0142a<\/strong> to kraina historyczna na terenie dzisiejszej Bia\u0142orusi i cz\u0119\u015bciowo Rosji, po\u0142o\u017cona w dorzeczu g\u00f3rnego Dniepru oraz w g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci dorzecza D\u017awiny, na wsch\u00f3d i p\u00f3\u0142nocny wsch\u00f3d od Mi\u0144ska (g\u0142\u00f3wne miasta: Mi\u0144sk, Mohylew, Smole\u0144sk, Po\u0142ock, Witebsk i M\u015bcis\u0142aw).<\/p>\n\n\n\n

Ru\u015b Czarna<\/strong> to kraina historyczna na terenie dzisiejszej Bia\u0142orusi, po\u0142o\u017cona mi\u0119dzy Prypeci\u0105, doln\u0105 Berezyn\u0105 i g\u00f3rnym Niemnem, rozci\u0105gaj\u0105ca si\u0119 pomi\u0119dzy Wo\u0142kowyskiem, Nowogr\u00f3dkiem a\u017c do Bobrujska i Mozyru. Zachodni kraniec krainy le\u017cy w granicach Polski, w gminie Micha\u0142owo.<\/p>\n\n\n\n

Ru\u015b Bia\u0142a i Ru\u015b Czarna do 1084 r. by\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 Rusi Kijowskiej, potem jej ksi\u0119stwami zale\u017cnymi. Od XIII-XIV wieku znalaz\u0142y si\u0119 pod panowaniem Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego,<\/p>\n\n\n\n

Ru\u015b Czerwona<\/strong> to kraina historyczna obejmuj\u0105ca dorzecze Sanu i Dniestru po g\u00f3rn\u0105 Prype\u0107, le\u017c\u0105ca na p\u00f3\u0142nocno-zachodniej Ukrainie oraz w po\u0142udniowo-wschodniej Polsce (Che\u0142m, Zamo\u015b\u0107, Rzesz\u00f3w, Krosno, Przemy\u015bl). Do roku 1340 Ru\u015b Czerwona by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 Ksi\u0119stwa Halicko-Wo\u0142y\u0144skiego. Kr\u00f3lowa Jadwiga w 1387 og\u0142osi\u0142a akt przy\u0142\u0105czenia Rusi Halicko-W\u0142odzimierskiej do Korony. W wyniku ostatecznych rozgranicze\u0144 dawne terytoria ksi\u0119stwa zosta\u0142y podzielone pomi\u0119dzy Koron\u0119 i Wielkie Ksi\u0119stwo Litewskie (kt\u00f3re zatrzyma\u0142o Wo\u0142y\u0144 i Podole kamienieckie), za\u015b kr\u00f3l Polski przyj\u0105\u0142 tytu\u0142 ksi\u0119cia Rusi, co podkre\u015bla\u0142o odr\u0119bny status wcielonych terytori\u00f3w. Od czas\u00f3w unii lubelskiej (1569) a\u017c do rozbior\u00f3w Ru\u015b Czerwona, Czarna i Bia\u0142a znajdowa\u0142y si\u0119 w sk\u0142adzie I Rzeczpospolitej, a p\u00f3\u017aniej w znacznej cz\u0119\u015bci II Rzeczpospolitej.<\/p>\n\n\n\n

Kredowe miasto<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ze wzgl\u0119du na ma\u0142o wytrzyma\u0142e pod\u0142o\u017ce kredowe w Che\u0142mie powsta\u0142y tylko dwa budynki maj\u0105ce powy\u017cej 5 pi\u0119ter. Pozosta\u0142e maj\u0105 przewa\u017cnie 4 pi\u0119tra.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Panorama miasta, w \u015brodku Wzg\u00f3rze Zamkowe by Alina Zienowicz Ala z – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Konflikty rusko-polsko-ukrai\u0144skie<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Che\u0142m i ziemia che\u0142mska zwi\u0105zane s\u0105 \u015bci\u015ble z histori\u0105 Rusi Kijowskiej. Od wiek\u00f3w zamieszkiwane by\u0142y przez Rusin\u00f3w. W 1596 prawos\u0142awny biskup che\u0142mski Dionizy (Zbirujski) przyj\u0105\u0142 postanowienia unii brzeskiej, co oznacza\u0142o automatyczne przekszta\u0142cenie administratury prawos\u0142awnej w unick\u0105. Ludno\u015b\u0107 ziemi che\u0142mskiej stopniowo przyjmowa\u0142a uni\u0119. Che\u0142m w czasach zaboru rosyjskiego (po 1815 r.) podlega\u0142 rusyfikacji. W 1824 diecezja che\u0142mska zosta\u0142a jedyn\u0105 unick\u0105 administratur\u0105 na terytorium Kr\u00f3lestwa Polskiego (liczy\u0142a 288 parafii). Carowie podj\u0119li decyzj\u0119 o likwidacji Ko\u015bcio\u0142a unickiego. Kampania upodabniania obrz\u0119d\u00f3w unickich do prawos\u0142awnych koordynowana by\u0142a przez biskupa litewskiego J\u00f3zefa Siemaszk\u0119. Ostateczna decyzja o kasacie diecezji che\u0142mskiej zapad\u0142a po powstaniu styczniowym. Dla upami\u0119tnienia zwyci\u0119stwa prawos\u0142awia po kasacie unii w 1878 r. zbudowano 40-metrow\u0105 dzwonnic\u0119 przy bazylice Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dzwonnica powsta\u0142a ok. 1878 r. by Szeder L\u00e1szl\u00f3 – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu I wojny \u015bwiatowej rejon Che\u0142ma z 23,1% mniejszo\u015bci\u0105 ukrai\u0144sk\u0105 sta\u0142 si\u0119 ponownie cz\u0119\u015bci\u0105 Rzeczypospolitej. W ramach polonizacji przekazano w 1919 r. Ko\u015bcio\u0142owi rzymskokatolickiemu zesp\u00f3\u0142 cerkiewno-klasztorny na G\u00f3rze Che\u0142mskiej. Wzajemne stosunki popsu\u0142y si\u0119, gdy w 1938 r. w\u0142adze na Che\u0142mszczy\u017anie zburzy\u0142y 91 cerkwi. II wojna \u015bwiatowa i okupacja niemiecka doprowadzi\u0142y do kulminacji konfliktu. Ukrai\u0144cy uzyskali od niemieckich w\u0142adz okupacyjnych pozycj\u0119 uprzywilejowan\u0105 w stosunku do Polak\u00f3w i rozpocz\u0119li ukrainizacj\u0119 ziemi che\u0142mskiej. W Che\u0142mie niemiecka administracja przekaza\u0142a zesp\u00f3\u0142 cerkiewno-klasztorny na G\u00f3rze Che\u0142mskiej odtworzonej diecezji prawos\u0142awnej. Od 1942 roku nasili\u0142y si\u0119 czystki etniczne dokonywane przez ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w na obywatelach polskich, kt\u00f3rej najdrastyczniejszym przyk\u0142adem by\u0142a rze\u017a na Wo\u0142yniu dokonana na oko\u0142o 60 tys. Polak\u00f3w, oraz czystka etniczna w Ma\u0142opolsce Wschodniej, kt\u00f3ra poch\u0142on\u0119\u0142a r\u00f3wnie wielk\u0105 liczb\u0119 ofiar szacowan\u0105 tak\u017ce na 60 tys. ofiar. Wszystkie te wydarzenia odbywa\u0142y si\u0119 w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie Che\u0142mszczyzny. Tysi\u0105ce ocala\u0142ych po pogromach Polak\u00f3w z Wo\u0142ynia szuka\u0142o w latach 1943\u20131944 schronienia w Che\u0142mie.<\/p>\n\n\n\n

Bazylika kolegiacka Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bazylika jest pierwsz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0105 w Che\u0142mie, zbudowan\u0105 w XIII w. przez kr\u00f3la halicko-wo\u0142y\u0144skiego Daniela Halickiego jako cerkiew prawos\u0142awna. W po\u0142owie XVIII wieku przebudowano j\u0105 na che\u0142mska katedr\u0119 unick\u0105 i nadano jej cechy barokowe. Po kasacie unii w 1875 r. zosta\u0142a zamieniona na sob\u00f3r prawos\u0142awny i przebudowana w latach 1874-1878 w stylu bizantyjsko-rosyjskim. Wie\u017ce zosta\u0142y zako\u0144czone cebulastymi he\u0142mami, a szczytom nadano styl maureta\u0144ski. W maju 1919 r. obiekt zosta\u0142 przej\u0119ty przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki. W maju 1940 r. katedra zosta\u0142a przekazana przez niemieckie w\u0142adze okupacyjne prawos\u0142awnym Ukrai\u0144com, co mia\u0142o zwi\u0105zek z kampani\u0105 ukrainizacji ziemi che\u0142mskiej. 24 sierpnia 1944 katedr\u0119 przekazano ponownie katolikom i przywr\u00f3cono funkcj\u0119 rzymskokatolickiego ko\u015bcio\u0142a parafialnego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Bazylika NMP Autorstwa Szeder L\u00e1szl\u00f3 – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Bazylika Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, dawna katedra greckokatolicka by LuzynaS – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0 pl<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Bazylika Narodzenia NMP by Alina Zienowicz Ala z – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Bazylika stanowi sanktuarium Matki Bo\u017cej Che\u0142mskiej, kt\u00f3rej obraz znajduje si\u0119 w g\u0142\u00f3wnym o\u0142tarzu (orygina\u0142 znajduje si\u0119 w Muzeum Ikony Wo\u0142y\u0144skiej w \u0141ucku).<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cudowny obraz Matki Boskiej Che\u0142mskiej by \u00a9 Marek i Ewa Wojciechowscy \/ Trips over Poland, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Brama U\u015bci\u0142uska<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Brama U\u015bci\u0142uska to dawna brama zamkowa, kt\u00f3ra wchodzi w sk\u0142ad zespo\u0142u katedralnego na G\u00f3rze Zamkowej w Che\u0142mie. Zbudowana w 1616 r. jest to najstarsz\u0105 budowl\u0105 miasta, cz\u0119\u015bci\u0105 dawnych obwarowa\u0144 miejskich. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Brama U\u015bci\u0142uska by Wikimedia, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Klasztor bazylian\u00f3w<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Klasztor zosta\u0142 zbudowany na Wzg\u00f3rzu Zamkowym w 1649 r., Powsta\u0142 z fundacji biskupa unickiego Metodego Terleckiego. W 1875 r. po kasacie unii zosta\u0142 adoptowany na cele mieszkaniowe.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Klasztor bazylian\u00f3w<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rozes\u0142ania \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017anobarokowy Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rozes\u0142ania \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w zosta\u0142 wybudowany w latach 1753\u20131763 pod nadzorem architekta Paw\u0142a Fontany. Posiada wn\u0119trze niezmieniane od czasu budowy. Postawiony zosta\u0142 na miejscu drewnianego ko\u015bcio\u0142a fundowanego w XV w. przez kr\u00f3la W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142\u0119 na pami\u0105tk\u0119 zwyci\u0119stwa pod Grunwaldem. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten nieprzerwanie (nawet w czasach zabor\u00f3w i okupacji hitlerowskiej) by\u0142 w r\u0119kach katolik\u00f3w i Polak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rozes\u0142ania \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w by Wikimedia, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Ko\u015bci\u00f3\u0142 w zespole popijarskim, widok na prezbiterium od pd. wsch., fot. Jacek Studzi\u0144ski, NID CC BY-SA-NC 3.0<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a Rozes\u0142ania \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w by Ar2rek – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0 pl<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a Rozes\u0142ania \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w by Ar2rek – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0 p <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Organy by Jasny63 – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0 pl<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Cerkiew konkatedralna \u015bw. Jana Teologa<\/u><\/em><\/strong><\/u><\/em><\/p>\n\n\n\n

Cerkiew prawos\u0142awna pw. \u015bw. Jana Teologa zosta\u0142a wybudowana w 1849 r. w stylu bizanty\u0144sko-rosyjskim z elementami klasycystycznymi. Po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 jako jedyna z cerkwi Che\u0142ma nie zosta\u0142a zrewindykowana na rzecz Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, ani zburzona. W 1928 r. otrzyma\u0142a honorow\u0105 rang\u0119 soboru. Pe\u0142ni ona obecnie rol\u0119 konkatedry diecezji lubelsko-che\u0142mskiej Polskiego Autokefalicznego Ko\u015bcio\u0142a Prawos\u0142awnego, jest te\u017c jedyn\u0105 zachowan\u0105 cerkwi\u0105 prawos\u0142awn\u0105 w Che\u0142mie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cerkiew prawos\u0142awna pw. \u015bw. Jana Teologa by Gliwi – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0 pl<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Wn\u0119trze cerkwi by Loraine – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 4.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Pa\u0142ac Kretzschmar\u00f3w<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pa\u0142ac Kretzschmar\u00f3w (przedsi\u0119biorc\u00f3w, w\u0142a\u015bcicieli fabryki maszyn rolniczych) to eklektyczny pa\u0142acyk powsta\u0142y pod koniec XIX wieku. Obecnie mie\u015bci\u0142 si\u0119 tam Urz\u0105d Stanu Cywilnego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Pa\u0142ac Kretzschmar\u00f3w by Alina Zienowicz Ala z – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Podziemia Kredowe<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Che\u0142m s\u0142ynie z jedynych w Europie podziemi kredowych kt\u00f3rych pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 XIII wieku. Najstarsze korytarze znajduj\u0105 si\u0119 pod G\u00f3rk\u0105 Che\u0142msk\u0105 (G\u00f3ra Katedralna). Korytarze te by\u0142y dr\u0105\u017cone przez mieszka\u0144c\u00f3w w celach obronnych- w wyrobiskach mieszka\u0144cy kryli si\u0119 m.in. przed najazdami obcych wojsk np. tatarskich. Z czasem (od wieku XVI) zacz\u0119to kred\u0119 wydobywa\u0107 i ni\u0105 handlowa\u0107. \u0141\u0105czna d\u0142ugo\u015b\u0107 korytarzy mo\u017ce si\u0119ga\u0107 60 km. Podziemia kredowe s\u0105 cz\u0119\u015bciowo udost\u0119pnione dla turyst\u00f3w. Obecna trasa turystyczna to 2 km. Temperatura w podziemiach jest sta\u0142a niezale\u017cnie od pory roku i wynosi oko\u0142o 9 stopni przy wilgotno\u015bci powietrza 70-80%.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Podziemia kredowe by Jacek Karczmarz – Praca w\u0142asna, CC BY-SA 3.0<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Che\u0142m \u2013 komunistyczn\u0105 stolic\u0105 Polski<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

21 lipca 1944 roku Che\u0142m zosta\u0142 zdobyty przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 i wsp\u00f3\u0142dzia\u0142aj\u0105cych z ni\u0105 \u017co\u0142nierzy Armii Krajowej. Przez kilka dni by\u0142 nieformaln\u0105 stolic\u0105 Polski. W\u0142adze powojenne podawa\u0142y miasto jako miejsce uchwalenia w dniu 22 lipca Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (Manifest Lipcowy w rzeczywisto\u015bci zosta\u0142 uchwalony w Moskwie 20 lipca 1944 r. i r\u00f3wnie\u017c tam og\u0142oszony).<\/p>\n\n\n\n

Kuchnia regionalna<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na tradycyjne domowe jedzenie warto wpa\u015b\u0107 do Galerii Smaku. Dostaniemy tam tradycyjne zupy, np. \u017curek, flaczki, pomidorow\u0105 oraz porz\u0105dne drugie dania \u2013 kotlet schabowy, golonk\u0119, placki ziemniaczane z \u0142ososiem i kawiorem.<\/p>\n\n\n\n

Po\u017cyteczne informacje<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

  • Restauracja Galeria Smaku, Al. J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego 27, Che\u0142m<\/li><\/ul>\n\n\n\n

    <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Mapa ziemi che\u0142mskiej https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Mapal5 Mapa szlak\u00f3w turystyki kulinarnej https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Trasy&miasto=chelm https:\/\/smakipolski.pl\/www\/mapa\/#Trasa181 Szczypta historii Historia Che\u0142ma zaczyna si\u0119 w X w. na Wysokiej G\u00f3rce powsta\u0142 gr\u00f3d drewniano-kamienny. Na prze\u0142omie VII i VIII wieku tereny miasta obejmowa\u0142 zwi\u0105zek plemienny L\u0119dzian. W nast\u0119pnym X i XI wieku w mi\u0119dzyrzeczu Wieprza i Bugu powsta\u0142y Grody Czerwie\u0144skie poddane rywalizacji polsko-ruskiej. W…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5585,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[63,4],"tags":[174,196,88],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5583"}],"collection":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5583"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5583\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5645,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5583\/revisions\/5645"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5585"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5583"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5583"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/smakipolski.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5583"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}